Frˇ­leikur um jar­ger­


Jar­ger­

Jar­ger­ felur Ý sÚr a­ lÝfrŠnn ˙rgangur er ummynda­ur Ý nŠringarrÝkan jar­veg. ┴Štla­ er a­ 30-50% af heildar■unga heimilssorps sÚ lÝfrŠnn ˙rgangur.

MargvÝslegur ßvinningur er af heimajar­ger­:

Ě LÝfrŠn efni og nŠringars÷lt glatast ekki heldur mynda jar­vegsbŠti, nßtt˙rulegan ßbur­ sem er au­velt og ˇdřrt a­ framlei­a.

Ě Dregur ˙r mengun vegna flutnings, brennslu e­a ur­unar heimilis˙rgangs.

Ě Dregur ˙r ■÷rf fyrir sorpmˇtt÷ku, sorpflutningar dragast saman og kostna­ur vegna sorpey­ingar minnkar.

Ě Heimajar­ger­ gefur ÷llum m÷guleika ß a­ vinna a­ umhverfismßlum og bera persˇnulega ßbyrg­ ß ■eim.

Ě Heimajar­ger­ veitir fˇlki, ekki sÝst b÷rnum skilning og ■ekkingu ß nßtt˙rulegu hringferli lÝfrŠnna efna.


Heimajar­ger­

Heimajar­ger­ er me­h÷ndlun ß lÝfrŠnum ˙rgangi tilvalin fyrir ■ß sem b˙a Ý dreifbřli og gar­aeigendur Ý ■Úttbřli. Heimajar­ger­ mß Ý raun skipta Ý tvo flokka. LŠgra stig og efra stig. LŠgra stigi­ er ■ß jar­ger­ ß ■eim lÝfrŠnu efnum sem falla til Ý gar­inum, gras, greinar, afklippur plantna og einnig ■a­ sem fellur til Ý eldh˙sinu ˙r pl÷nturÝkinu, grŠnmetisafgangar, kaffikorgur, brau­ og ■ess hßttar. Til ■ess a­ jar­gera ß ■ennan hßtt ■arf ekki mikinn nÚ dřran b˙na­. Einfaldur 2ja hˇlfa kassi er nˇg, en Ý ■essum k÷ssum er ni­urbroti­ frekar hŠgt. StŠrri greinar er betra a­ kurla ■vÝ ■Šr brotna hŠgt ni­ur. Sto­efni eru nau­synleg til ■ess a­ loftrřmi sÚ nŠgt Ý haugnum, en sto­efni er t.d. greinar e­a timburkurl. Anna­ slagi­ ■arf sÝ­an a­ hrŠra Ý haugnum til ■ess a­ lofta hann. Ůa­ er vegna ■ess a­ ÷rverurnar sem brjˇta ni­ur lÝfrŠnu efnin ■urfa s˙refni til sinna starfa, en ■Šr stunda svokalla­ lofthß­ ni­urbrot. Ef haugurinn ver­ur of ■Úttur og s˙refni kemst ekki a­ ■ß byrjar loftfirrt ni­urbrot en ■ar starfa ÷rverur sem kjˇsa s˙refnislaust umhverfi. Loftfirrt ni­urbrot er ˇŠskilegt Ý jar­ger­ vegna ■ess a­ vi­ ■Šr a­stŠ­ur hefst metan framlei­sla, en metan er ßhrifarÝk grˇ­urh˙salofttegund. Einnig fylgir loftfirrtu ni­urbroti vond lykt og s˙r safi. Ůegar haugurinn er or­inn moldarkenndur er upplagt a­ nota hann sem jar­vegsbŠti Ý gar­inum.

Efra stigi­ Ý jar­ger­ krefst betri b˙na­ar og meiri a­hlynningar. Jar­ger­arkassinn ■arf a­ vera einangra­ur ■vÝ a­ hitastigi­ ■arf a­ nß allt a­ 60░C til ■ess a­ ni­urbroti­ gangi hratt og ey­ing ˇŠskilegra ÷rvera nßi fram a­ ganga. ═ ■essa einangru­u kassa er sÝ­an lßtinn allur lÝfrŠnn ˙rgangur ˙r eldh˙si bŠ­i ˙r dřra- og pl÷nturÝki. Ni­urbrot ß sÚr sta­ allan ßrsins hring Ý ■essum k÷ssum og ■arf a­ lofta innihaldi­ reglulega og nota rÚtt magn af sto­efnum eins og trjßkurli e­a pappakurli.

Frekari upplřsingar um jar­ger­ er a­ fß hjß gar­yrkjustjˇrum sveitarfÚlaga e­a Sorpst÷­ Su­urlands.

Sorpst÷­ Su­urlands bs. Ě Austurvegi 56 Ě 800 Selfoss
SÝmi 480 8230 Ě Fax 480 8201 Ě Netfang sass@sudurland.is

Fara ß forsÝ­u